क्रुसमा झुन्डिनुभएको परमेश्वर

एक जना वृद्ध महिला लजालु तरिकाले अगाडि आइन्, टाउको झुकाइन्, र पास्टर सेङका हात समातिन्। “हो, हामीले पर्खिरहेका थियौँ,” उनले भनिन्। “हामीले तपाईंलाई २० वर्षदेखि पर्खिरहेका छौँ।” अनि उनले गाउँको कथा सुनाउन थालिन्।
जब खमेर रुज कम्बोडियामा सत्तामा आयो, उनीहरूले देशभरिका सबै संरचना र व्यवस्थित प्रणालीहरू नष्ट गरे — पुलहरू, सडकहरू, अस्पतालहरू, पूर्वाधारहरू, र मानिसहरूको जीवनका आधारहरू। यो काम योजनाबद्ध रूपमा र क्रमशः गरिएको थियो। उनीहरूले फ्नोम पेन्ह जस्ता ठूला शहरहरूबाट सुरु गरे, र त्यसपछि गाउँहरूलाई “सफा” गर्न थाले।
सन् १९७९ मा सैनिकहरू खाम्पोङ टमको यो गाउँमा आइपुगे। उनीहरूले आफ्नो सामान्य तरिकाले काम गरे। कम्युनिस्ट सैनिकहरू जंगलबाट बाहिर आए, घर–घरमा गए, र मानिसहरूलाई गाउँको भेला हुने स्थानमा जम्मा हुन आदेश दिए। यदि कसैले प्रतिरोध गर्‍यो भने, उसलाई त्यहीँ गोली हानिन्थ्यो। धेरै मानिसहरू आफ्नै घरबाहिर मारिए। बाँकीलाई गाउँ पछाडिको जंगलको सानो खाली ठाउँमा लगियो। सैनिकहरूले उनीहरूलाई केही औजारहरू दिए र खन्न सुरु गर्न आदेश दिए।
गाउँलेहरू रातो माटो भएको जमिनमा तलतिर खन्दै थिए। सबैलाई थाहा थियो कि सायद उनीहरूले आफ्नै चिहान खन्दैछन्। केही मानिसहरू दबाबले ढले; उनीहरूलाई तुरुन्तै गोली हानियो र उनीहरूले खनेको खाल्डोको छेउमा फालियो।
घण्टौँ बिते; ती गरिब मानिसहरू पसिना बगाउँदै, रुँदै, खाल्डाहरूलाई गहिरो र फराकिलो बनाउँदै खन्दै थिए। अन्ततः सैनिकहरूले उनीहरूलाई औजारहरू तल राख्न भने, र सबैलाई आफूहरूले बनाएका चिहानतर्फ फर्केर उभिन आदेश दिए। डरले काँप्दै उनीहरू त्यहाँ उभिए, गोली वा प्रहारको प्रतीक्षामा; उनीहरूलाई थाहा थियो कि सैनिकहरू गोली बचाउन कुटेर मार्न रुचाउँथे।
चिसो र आर्द्र हावा स्थिर थियो। एक–एक गरेर उनीहरू रुन थाले, र उनीहरूको ओठबाट सहयोगको लागि निराश प्रार्थना सुनिन थाल्यो। कसैले बुद्धलाई पुकारे, कसैले आफ्ना पुर्खालाई, कसैले आमालाई। अचानक एक जना महिला चिच्याउन थालिन्। उनको चिच्याहट धेरै पहिला उनकी आमाले भनेको कुराबाट आएको थियो — क्रुसमा झुन्डिनुभएको एउटा परमेश्वरको बारेमा। उनी अहिले यही परमेश्वरलाई पुकार्दै रोइरहेकी थिइन्। सायद आफैँ दुःख भोग्नुभएको उहाँले मृत्युको प्रतीक्षा गरिरहेका मानिसहरूमाथि दया देखाउनु होला।